Thông tin sức khỏe

Ho Có Đờm Kéo Dài ở Người Lớn Là Bệnh Gì? Có Phải Ung Thư Không?

Ho có đờm mãn tính hay ho khạc đờm lâu ngày được định nghĩa là tình trạng ho khạc ra đờm diễn ra hầu hết các ngày trong tuần, kéo dài trên 8 tuần (một số định nghĩa là 3 tháng).

Ho có đờm kéo dài ở người lớn là triệu chứng đáng lo ngại, không phải vấn đề nhỏ. Nhiều người băn khoăn "ho có đờm kéo dài là dấu hiệu ung thư?" hay bệnh gì khác. Bài viết này phân tích chi tiết nguyên nhân ho có đờm kéo dài từ viêm phế quản mãn tính, COPD đến các bệnh nghiêm trọng cần được loại trừ.

Ho có đờm kéo dài ở người lớn là bệnh gì? Có phải ung thư không?

Ho có đờm kéo dài và tại sao không thể coi thường

Ho có đờm mãn tính hay ho khạc đờm lâu ngày được định nghĩa là tình trạng ho khạc ra đờm diễn ra hầu hết các ngày trong tuần, kéo dài trên 8 tuần (một số định nghĩa là 3 tháng).

Đây không phải một bệnh, mà là triệu chứng

Ho có đờm kéo dài không phải tự nó là một bệnh, mà là triệu chứng của một bệnh lý nền, thường là các bệnh về phổi và đường hô hấp. Bệnh lý nền có thể từ lành tính (viêm xoang mạn, GERD) đến nghiêm trọng (COPD, giãn phế quản, lao, ung thư phổi).

Không bao giờ là bình thường

Khẳng định: Không giống như ho cấp tính do cảm lạnh (tự khỏi sau 1-2 tuần), ho có đờm kéo dài không bao giờ là bình thường và luôn cần được bác sĩ thăm khám để tìm ra nguyên nhân chính xác. Việc chậm trễ chẩn đoán có thể dẫn đến biến chứng nghiêm trọng, thậm chí đe dọa tính mạng.​

7 nguyên nhân gây ho có đờm kéo dài ở người lớn phổ biến 

1. Viêm phế quản mãn tính và bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD)

Giải thích:

Đây là nguyên nhân hàng đầu của ho có đờm kéo dài ở người lớn, đặc biệt ở người có tiền sử hút thuốc lá.

  • Viêm phế quản mãn tính: Tình trạng viêm kích ứng mãn tính niêm mạc phế quản, gây ho khạc đờm ít nhất 3 tháng mỗi năm trong tối thiểu 2 năm liên tiếp.

  • COPD (Chronic Obstructive Pulmonary Disease): Nhóm bệnh phổi tiến triển làm giảm khả năng hô hấp, bao gồm viêm phế quản mãn và khí phế thũng.​​

Triệu chứng điển hình:​

  • Ho khạc đờm vào buổi sáng ("ho có đờm kéo dài vào buổi sáng") là dấu hiệu điển hình

  • Đờm thường màu trắng đục, dính (giai đoạn ổn định)

  • Đờm chuyển sang màu vàng hoặc xanh ("ho có đờm xanh/vàng kéo dài") khi bội nhiễm​

  • Khó thở tăng dần theo thời gian, đặc biệt khi gắng sức

  • Thở khò khè, tức ngực

  • Triệu chứng nặng hơn vào mùa lạnh​

Yếu tố nguy cơ:

  • Hút thuốc lá (nguyên nhân chính 80-90%)​

  • Tiếp xúc lâu dài với khói bụi, hóa chất độc hại

  • Ô nhiễm không khí​

Biến chứng nguy hiểm nếu không điều trị:​

  • Suy hô hấp

  • Tràn khí màng phổi

  • Suy tim phải

  • Tử vong​

2. Giãn phế quản

Giải thích:​

Tình trạng phế quản bị tổn thương và giãn ra không hồi phục, mất khả năng tự làm sạch, gây ứ đọng dịch nhầy và dễ bội nhiễm.​

Triệu chứng điển hình:​

  • Ho khạc ra rất nhiều đờm mủ (thể ướt), lượng đờm có thể lên đến 200-300ml/ngày​

  • Đờm đặc biệt nhiều khi thay đổi tư thế (nghiêng sang một bên, cúi xuống)​

  • Đờm có thể có mùi hôi và chia thành 3 lớp khi để lắng (bọt trên, dịch loãng giữa, mủ dưới)​

  • Có thể ho ra máu (giãn phế quản thể khô)​

  • Ho khạc đờm lâu ngày không đáp ứng với điều trị thông thường​

Nguyên nhân:

  • Nhiễm trùng phổi nặng hồi nhỏ

  • Lao phổi để lại di chứng

  • Bệnh bẩm sinh

3. Chảy dịch mũi sau (Do viêm xoang mãn tính)

Giải thích:​

Dịch viêm từ xoang liên tục chảy xuống họng (post-nasal drip), gây kích thích ho và khạc ra đờm.​

Triệu chứng điển hình:

  • Cảm giác vướng họng, có đờm ở cổ họng

  • Hay hắng giọng, nuốt đờm

  • Nghẹt mũi, chảy mũi kéo dài

  • Đau nhức vùng mặt, đầu

  • Ho có đờm nhưng không sốt trong nhiều trường hợp

  • Ho nhiều hơn vào buổi sáng sau khi nằm cả đêm

Đặc điểm đờm: Thường trong suốt hoặc trắng đục, có thể vàng nếu viêm xoang nhiễm khuẩn.​

3. Chảy dịch mũi sau (Do viêm xoang mãn tính)

4. Trào ngược dạ dày thực quản (GERD)

Giải thích:

Axit dạ dày trào lên gây viêm mạn tính đường thở, kích thích tăng tiết đờm.

Triệu chứng điển hình:

  • Ợ nóng, ợ chua (nhưng không phải lúc nào cũng có)

  • Ho nhiều hơn khi nằm hoặc sau khi ăn no

  • Ho khan hoặc ho có đờm vào ban đêm​

  • Khó nuốt, đau rát họng mãn tính​

  • Ho có đờm kéo dài không đáp ứng với thuốc ho thông thường​

Đặc điểm: Thường là ho có đờm nhưng không sốt, không có dấu hiệu nhiễm trùng.​

5. Lao phổi

Giải thích:

Bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn lao (Mycobacterium tuberculosis) tấn công phổi.​

Triệu chứng điển hình:

  • Ho khạc đờm kéo dài trên 2 tuần không thuyên giảm

  • Ho ra máu hoặc đờm lẫn máu

  • Sốt nhẹ về chiều, thường 37,5-38°C

  • Đổ mồ hôi trộm ban đêm (thức dậy thấy áo ướt đẫm)​

  • Sụt cân không rõ nguyên nhân, mệt mỏi nặng

  • Đau ngực, khó thở​

Lưu ý: Lao phổi truyền nhiễm qua đường hô hấp, cần điều trị bằng kháng sinh kéo dài 6-9 tháng để kiểm soát bệnh và ngăn lây lan.​

6. Ung thư phổi

Giải thích:

Sự phát triển của khối u ác tính trong phổi. Đây là nguyên nhân nguy hiểm nhất cần được cảnh giác.

Triệu chứng điển hình:

  • Ho dai dẳng không thuyên giảm ("ho có đờm mãn tính")​

  • Ho ra máu hoặc đờm có màu đỏ, nâu, hồng

  • Đau ngực, tức ngực kéo dài​

  • Khó thở tăng dần​

  • Khàn tiếng kéo dài

  • Sụt cân không rõ nguyên nhân (>5kg trong 1 tháng)

  • Mệt mỏi nặng, suy nhược cơ thể​

Thống kê: Khoảng 65% người mắc ung thư phổi có dấu hiệu ho có đờm lâu ngày. Khi dịch đờm bị đẩy ra thường có màu hồng hoặc đỏ nâu.​

Yếu tố nguy cơ cao:

  • Hút thuốc lá >20 năm​

  • Tuổi >40-50

  • Tiền sử gia đình có người mắc ung thư phổi

  • Tiếp xúc lâu dài với chất gây ung thư (amiăng, bụi silic...)​

Câu trả lời cho câu hỏi "Ho có đờm kéo dài là dấu hiệu ung thư?":

Có thể, đặc biệt khi kèm các dấu hiệu: ho ra máu, sụt cân, đau ngực, người hút thuốc lâu năm. Cần đi khám ngay để được chẩn đoán sớm, tăng cơ hội điều trị thành công.

Ung thư phổi

7. Suy tim sung huyết

Giải thích:​

Tim không bơm máu hiệu quả, gây ứ máu và tích tụ dịch ở phổi (phù phổi).​

Triệu chứng điển hình:

  • Ho, khạc đờm có bọt (đôi khi màu hồng)​

  • Khó thở dữ dội khi nằm hoặc về đêm (phải ngồi mới thở được)

  • Phù chân, phù mắt cá

  • Mệt mỏi, chóng mặt

  • Tăng cân đột ngột do tích tụ dịch

Đối tượng nguy cơ: Người cao tuổi có bệnh tim mạch, tăng huyết áp, tiểu đường.​

Cần làm gì khi bị ho có đờm kéo dài?

Không tự điều trị

Giải thích:

Việc tự ý mua thuốc ho hoặc kháng sinh không những không hiệu quả mà còn có thể:​

  • Che lấp triệu chứng, làm chậm trễ việc chẩn đoán các bệnh nguy hiểm​

  • Gây kháng thuốc (nếu lạm dụng kháng sinh)​

  • Làm nặng thêm tình trạng bệnh do không điều trị đúng nguyên nhân​

Câu hỏi "Ho có đờm kéo dài uống thuốc gì?" cần được trả lời bởi bác sĩ sau khi chẩn đoán chính xác nguyên nhân.

Đi khám bác sĩ chuyên khoa hô hấp

Khi nào cần đi khám?​

  • Ho có đờm kéo dài >2 tuần không thuyên giảm dù đã nghỉ ngơi​

  • Ho có đờm lâu ngày không khỏi (>8 tuần)

  • Đờm có màu bất thường (vàng, xanh, nâu, đen, đỏ)​

  • Ho ra máu hoặc đờm lẫn máu​

  • Kèm sốt, khó thở, đau ngực​

  • Sụt cân, mệt mỏi nặng không rõ nguyên nhân​

Bác sĩ sẽ làm gì?

1. Hỏi bệnh sử chi tiết:

  • Thời gian ho kéo dài bao lâu

  • Đặc điểm ho (buổi nào nhiều hơn, tư thế nào nhiều hơn)

  • Màu sắc, tính chất đờm

  • Tiền sử hút thuốc (quan trọng!)

  • Nghề nghiệp, môi trường làm việc​

  • Các triệu chứng đi kèm​

2. Khám lâm sàng:

  • Nghe phổi (phát hiện ran, khò khè)

  • Đo nhịp thở, mạch, huyết áp, nhiệt độ

  • Kiểm tra sụt cân

3. Chỉ định các xét nghiệm cần thiết:​

  • Chụp X-quang ngực: Rất quan trọng để phát hiện tổn thương ở phổi (viêm phổi, lao, u, COPD)​

  • CT-scan ngực: Nếu X-quang nghi ngờ (phát hiện khối u nhỏ, tổn thương giãn phế quản)

  • Đo chức năng hô hấp (Spirometry): Chẩn đoán COPD, hen suyễn, đánh giá mức độ tắc nghẽn​

  • Xét nghiệm đờm: Tìm vi khuẩn lao (AFB), vi khuẩn khác, tế bào ung thư​

  • Xét nghiệm máu: Đánh giá viêm nhiễm, thiếu máu

  • Nội soi phế quản (nếu cần): Lấy mẫu sinh thiết nghi ngờ ung thư, tìm nguyên nhân ho ra máu

Tuân thủ điều trị và thay đổi lối sống

Điều trị theo nguyên nhân:​

  • COPD/Viêm phế quản mãn: Thuốc giãn phế quản, corticoid hít, thuốc long đờm, tập hô hấp​

  • Giãn phế quản: Thuốc long đờm, vật lý trị liệu long đờm, kháng sinh khi bội nhiễm​

  • Viêm xoang mãn: Thuốc kháng histamin, corticoid xịt mũi, rửa mũi nước muối​

  • GERD: Thuốc kháng axit, ức chế bơm proton (PPI), thay đổi chế độ ăn​

  • Lao phổi: Kháng sinh đặc hiệu 6-9 tháng (Rifampicin, Isoniazid...)​

  • Ung thư phổi: Phẫu thuật, hóa trị, xạ trị, điều trị đích tùy giai đoạn​

Thay đổi lối sống quan trọng:

  • Bỏ hút thuốc lá là quan trọng nhất và bắt buộc​

  • Tránh khói thuốc thủ động, khói bụi, ô nhiễm không khí​

  • Tiêm phòng cúm và phế cầu hàng năm (giảm nguy cơ nhiễm trùng hô hấp)​

  • Tập luyện hô hấp, vận động nhẹ nhàng đều đặn​

  • Dinh dưỡng đầy đủ, tăng cường rau xanh, trái cây

Câu hỏi thường gặp

1. Ho có đờm kéo dài vào buổi sáng có phải là dấu hiệu của ung thư không?

"Ho có đờm kéo dài vào buổi sáng" là triệu chứng điển hình của viêm phế quản mãn tính/COPD ở người hút thuốc. Đờm tích tụ qua đêm được khạc ra vào sáng sớm.

Tuy nhiên, không thể hoàn toàn loại trừ ung thư chỉ dựa vào thời điểm ho. Cần chú ý các dấu hiệu nguy hiểm đi kèm:

  • Ho ra máu

  • Sụt cân không rõ nguyên nhân

  • Mệt mỏi nặng

  • Đau ngực kéo dài

Kết luận: Dù là COPD hay ung thư, đều cần đi khám ngay để chẩn đoán chính xác và điều trị kịp thời.​

Ho có đờm kéo dài vào buổi sáng có phải là dấu hiệu của ung thư không?

2. Màu sắc của đờm kéo dài có ý nghĩa gì?

Đờm trắng/trong suốt:

  • Viêm phế quản mãn giai đoạn ổn định​

  • Viêm xoang mãn, GERD​

Đờm vàng/xanh:

  • Nhiễm khuẩn (bội nhiễm trong COPD, viêm phổi)

  • Cần kháng sinh​

Đờm nâu/đen:​

  • Người hút thuốc lá​

  • Tiếp xúc khói bụi, ô nhiễm nặng​

Đờm có máu/hồng/đỏ nâu:

  • Cảnh báo nguy hiểm: Lao, ung thư, giãn phế quản, viêm phổi nặng

  • Cần đi khám cấp cứu ngay​

3. Làm thế nào để giảm đờm tại nhà trong khi chờ đi khám?

Các biện pháp hỗ trợ:

  • Uống nhiều nước ấm (2-3 lít/ngày): Làm loãng đờm, dễ khạc

  • Tránh khói bụi, không khí lạnh​

  • Kê cao gối khi ngủ (30-45°): Giảm chảy dịch mũi sau, giảm trào ngược​

  • Xông hơi nhẹ với nước ấm​

  • Súc họng nước muối ấm 3-4 lần/ngày​

  • Nghỉ ngơi đầy đủ, tránh gắng sức

Lưu ý: Đây chỉ là biện pháp tạm thời giảm triệu chứng, không thay thế việc đi khám bác sĩ.​

4. Nếu tôi không hút thuốc mà vẫn bị ho có đờm kéo dài thì sao?

Nếu không hút thuốc, cần nghĩ nhiều đến các nguyên nhân khác:

  • Giãn phế quản (do nhiễm trùng hồi nhỏ, lao di chứng)​

  • Trào ngược dạ dày thực quản (GERD)

  • Viêm xoang mãn tính (chảy dịch mũi sau)​

  • Hen suyễn không kiểm soát tốt​

  • Khói thuốc thụ động (sống/làm việc với người hút thuốc)​

  • Tiếp xúc nghề nghiệp với khói bụi, hóa chất

  • Ung thư phổi (có thể xảy ra ở người không hút thuốc, dù hiếm hơn)​

Kết luận: Dù có hút thuốc hay không, ho có đờm kéo dài đều cần được bác sĩ thăm khám để chẩn đoán chính xác.​

Viên ngậm Thiên Môn 400 Bổ Phổi Premium Titafa – Hỗ trợ giảm ho đờm hiệu quả

Trong quá trình chờ khám hoặc sau khi được chẩn đoán và đang điều trị, nhiều người tìm kiếm sản phẩm hỗ trợ từ thảo dược. Viên ngậm Thiên Môn 400 Bổ Phổi Premium của Công ty Cổ phần TITAFA là lựa chọn đáng cân nhắc.​

Viên ngậm Thiên Môn 400 Bổ Phổi Premium Titafa – Hỗ trợ giảm ho đờm hiệu quả

Là thực phẩm bảo vệ sức khoẻ có thành phần AP-Bio® (chiết xuất Xuyên tâm liên chuẩn hóa 7 hoạt chất sinh học) cùng 11 loại thảo dược quý hiếm khác tạo nên sản phẩm Viên ngậm Thiên Môn 400 Bổ Phổi Premium có công dụng:

  • Hỗ trợ bổ phổi, giảm ho, giảm đờm, giảm đau rát họng, giảm khản tiếng do viêm họng, viêm phế quản.

  •  Sản phẩm phù hợp cho người bị ho có đờm, đặc biệt là người thường xuyên nói nhiều, tiếp xúc khói bụi, môi trường ô nhiễm – các yếu tố nguy cơ của ho có đờm mãn tính.

Đối tượng sử dụng: Người lớn và trẻ em từ 6 tuổi trở lên có các triệu chứng ho, ho có đờm, đau rát họng, khản tiếng do viêm họng, viêm phế quản.​

Cách dùng: Ngậm tan trong miệng, không nhai. Người lớn: 3-4 viên/ngày. Trẻ từ 6 tuổi: 2-3 viên/ngày.​

Lưu ý quan trọng: Thực phẩm này không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh. Với ho có đờm kéo dài, việc đi khám bác sĩ để tìm nguyên nhân là bắt buộc.

Kết luận

Ho có đờm kéo dài ở người lớn không phải triệu chứng bình thường, là dấu hiệu của nhiều bệnh lý từ viêm phế quản, COPD đến lao, ung thư phổi. Nguyên nhân ho có đờm kéo dài cần được chẩn đoán chính xác qua thăm khám và xét nghiệm. 

Câu hỏi "Ho có đờm kéo dài là dấu hiệu ung thư?" không thể trả lời chắc chắn nếu không có chẩn đoán y khoa, nhưng đây là khả năng cần loại trừ, đặc biệt ở người hút thuốc. Hành động đúng đắn: Đừng tự ý điều trị, hãy đi khám chuyên khoa hô hấp ngay.

Sản phẩm Thiên Môn 400 Bổ Phổi Premium Titafa có thể mua tại các nhà thuốc, quầy thuốc trên toàn quốc hoặc đặt hàng trực tuyến tại website công ty titafa, hotline tư vấn 1900 2163.